{"id":535,"date":"2026-07-28T11:35:26","date_gmt":"2026-07-28T11:35:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.blog.gridlink.pl\/?p=535"},"modified":"2026-07-28T11:35:36","modified_gmt":"2026-07-28T11:35:36","slug":"prog-mocy-10-mw-przesadza-o-twojej-farmie-co-zrobic-z-obligiem-gieldowym-zanim-projekt-trafi-do-sejmu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.blog.gridlink.pl\/index.php\/2026\/07\/28\/prog-mocy-10-mw-przesadza-o-twojej-farmie-co-zrobic-z-obligiem-gieldowym-zanim-projekt-trafi-do-sejmu\/","title":{"rendered":"Pr\u00f3g mocy: 10 MW przes\u0105dza o Twojej farmie. Co zrobi\u0107 z obligiem gie\u0142dowym, zanim projekt trafi do Sejmu?"},"content":{"rendered":"\n
\n

Projekt Ministerstwa Energii wy\u0142\u0105cza spod obliga gie\u0142dowego instalacje OZE o mocy poni\u017cej 10 MW<\/strong>. Jednostki inne ni\u017c OZE zostaj\u0105 poza obowi\u0105zkiem a\u017c do 50 MW<\/strong>. Farma o mocy 12 MW zostaje obj\u0119ta wymogami. Z kolei silnik gazowy o mocy 45 MW jest wykluczony z obliga. Minister energii Mi\u0142osz Motyka potwierdzi\u0142 24 czerwca 2026 r., \u017ce poziom obliga dla energii elektrycznej spad\u0142 z 80 na 70 procent<\/strong>, \u017ce dwie kwestie zosta\u0142y do uzgodnienia z MAP i MKi\u015a, i \u017ce ustawa trafi do parlamentu w czwartym kwartale<\/strong>. Data 1 lipca 2026 r. z pierwotnego projektu jest nieaktualna. Warstwa techniczna, kt\u00f3r\u0105 trzeba zbudowa\u0107 po tej stronie progu, ma jednak w\u0142asny termin i on ju\u017c obowi\u0105zuje. Zaczynamy od tego, ile kosztuje jej brak.<\/p>\n<\/div>\n\n

Ile kosztuje jeden kwadrans pomy\u0142ki?<\/h2>\n\n

Od 14 czerwca 2024 r. okres rozliczenia niezbilansowania trwa 15 minut. Od 1 pa\u017adziernika 2025 r. Rynek Dnia Nast\u0119pnego wycenia energi\u0119 w 96 okresach na dob\u0119, czyli 35 040 razy w roku. Energia oddana lub pobrana poza grafikiem rozlicza si\u0119 rynkow\u0105 cen\u0105 energii elektrycznej z tego konkretnego kwadransa.<\/p>\n\n

29 pa\u017adziernika 2025 r., w kwadransie od 09:30 do 09:45, cena na rynku bilansuj\u0105cym wynios\u0142a minus (-) 44 800,17 z\u0142\/MWh<\/strong>. To najg\u0142\u0119bszy odczyt w historii polskiego rynku, wed\u0142ug raport\u00f3w operatora. Poprzedni rekord, minus (-) 36 932,50 z\u0142\/MWh, utrzymywa\u0142 si\u0119 od 30 lipca 2025 r. 21 wrze\u015bnia 2025 r. rynek przeszed\u0142 29 kolejnych ujemnych kwadrans\u00f3w i po raz pierwszy zamkn\u0105\u0142 dob\u0119 ujemn\u0105 \u015bredni\u0105 cen\u0105 minus (-) 145 z\u0142\/MWh.<\/p>\n\n

\n

Farma o mocy 12 MW, jeden kwadrans, cena rekordowa<\/h3>\n
    \n
  • B\u0142\u0105d prognozy na poziomie 25 procent mocy, czyli 0,75 MWh oddane poza grafikiem: 33 600 z\u0142<\/strong>.<\/li>\n
  • Ca\u0142a produkcja kwadransa poza grafikiem, czyli 3 MWh: 134 400 z\u0142<\/strong>.<\/li>\n
  • Ten sam b\u0142\u0105d przy poprzednim rekordzie z lipca 2025 r.: 27 699 z\u0142 oraz 110 798 z\u0142.<\/li>\n
  • Operator szacuje, \u017ce koszty utraconych korzy\u015bci z niezbilansowania na ca\u0142ym rynku mog\u0105 w 2026 r. przekroczy\u0107 1 mld z\u0142<\/strong>.<\/li>\n <\/ul>\n<\/div>\n\n

    Kierunek ekspozycji ma tu znaczenie i bywa mylony. Nietrafiona prognoza w s\u0142oneczny, wietrzny poranek zostawia aktywo d\u0142ugie, czyli oddaj\u0105ce wolumen ponad grafik w cen\u0119 g\u0142\u0119boko ujemn\u0105. Awaria falownika albo polecenie redysponowania zostawia aktywo kr\u00f3tkie, odkupuj\u0105ce energi\u0119 z najdro\u017cszych ofert stosu cenowego. Operator opisuje to bez ozdobnik\u00f3w: podmiot wprowadzaj\u0105cy lub pobieraj\u0105cy energi\u0119 nieplanowo nie zna ceny rozliczeniowej i nara\u017ca si\u0119 na istotne straty finansowe.<\/p>\n\n

    Obligo gie\u0142dowe nie tworzy tego ryzyka. Zwi\u0119ksza liczb\u0119 godzin, w kt\u00f3rych jeste\u015b na nie wystawiony, i dok\u0142ada do tego obowi\u0105zek udokumentowania, \u017ce zarz\u0105dzasz nim \u015bwiadomie.<\/p>\n\n

    Co 70 procent robi z Twoim modelem przychodowym?<\/h2>\n\n

    Siedemdziesi\u0105t procent wytworzonej energii ma i\u015b\u0107 przez Towarow\u0105 Gie\u0142d\u0119 Energii (TGE) albo platform\u0119 NEMO. Poza gie\u0142d\u0105 zostaje trzydzie\u015bci procent wolumenu i to jest ca\u0142y zapas na wszystko, co dwustronne.<\/p>\n\n

    Projekt wy\u0142\u0105cza spod obliga umow\u0119 cPPA zawart\u0105 bezpo\u015brednio mi\u0119dzy wytw\u00f3rc\u0105 a odbiorc\u0105 ko\u0144cowym. Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej zwr\u00f3ci\u0142o uwag\u0119 w konsultacjach, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 realnie podpisywanych um\u00f3w PPA biegnie mi\u0119dzy wytw\u00f3rc\u0105 a sp\u00f3\u0142k\u0105 obrotu, a tej konstrukcji projekt nie wy\u0142\u0105cza. Je\u017celi Tw\u00f3j model przychodowy i harmonogram sp\u0142aty d\u0142ugu opieraj\u0105 si\u0119 na PPA ze sp\u00f3\u0142k\u0105 obrotu, to jest przepis, kt\u00f3ry najprawdopodobniej ruszy Twoje liczby.<\/p>\n\n

    Do tego dochodzi w\u0105tek koncesyjny. Koncesja na wytwarzanie nie pozwala odkupi\u0107 energii, wi\u0119c sp\u00f3\u0142ka celowa koryguj\u0105ca kontraktacj\u0119 po aktualizacji prognozy potrzebuje koncesji na obr\u00f3t energi\u0105 elektryczn\u0105. Post\u0119powanie przed Prezesem URE ma w\u0142asny czas i przy portfelu sp\u00f3\u0142ek celowych przestaje by\u0107 formalno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n

    Kogo ten obowi\u0105zek nie dotyczy<\/h2>\n\n

    Zanim zaczniesz wydawa\u0107 pieni\u0105dze, sprawd\u017a, czy jeste\u015b po w\u0142a\u015bciwej stronie progu. Cztery sytuacje, w kt\u00f3rych ten tekst nie jest o Tobie:<\/p>\n\n

    \n
      \n
    • Instalacja OZE o mocy poni\u017cej 10 MW, o ile liczenie mocy dla Twojej konfiguracji nie sumuje jednostek na jednym przy\u0142\u0105czu.<\/li>\n
    • Jednostka nieb\u0119d\u0105ca OZE o mocy do 50 MW.<\/li>\n
    • Energia zu\u017cywana na potrzeby w\u0142asne oraz dostarczana odbiorcy ko\u0144cowemu lini\u0105 bezpo\u015bredni\u0105.<\/li>\n
    • Aktywo w systemie wsparcia CfD, gdzie bran\u017ca argumentuje, \u017ce obligo jest nieuzasadnione, bo sprzeda\u017c i tak rozlicza si\u0119 wzgl\u0119dem indeks\u00f3w gie\u0142dowych. Ten w\u0105tek pozostaje otwarty, wi\u0119c na tym etapie wystarczy go monitorowa\u0107.<\/li>\n <\/ul>\n<\/div>\n\n

      Je\u017celi mie\u015bcisz si\u0119 w kt\u00f3rymkolwiek z tych przypadk\u00f3w, warstwa handlowa mo\u017ce poczeka\u0107. Warstwa danych pomiarowych i tak Ci\u0119 dogoni, o czym ni\u017cej.<\/p>\n\n

      Data, kt\u00f3ra nie czeka na Sejm<\/h2>\n\n

      CSIRE, centralny system informacji rynku energii prowadzony przez operatora w roli OIRE, wchodzi w pe\u0142n\u0105 faz\u0119 obowi\u0105zkow\u0105 19 pa\u017adziernika 2026 r.<\/strong>, obejmuj\u0105c wszystkich u\u017cytkownik\u00f3w systemu bez wyj\u0105tku. Ta data ju\u017c obowi\u0105zuje i nie zale\u017cy od tego, kiedy Sejm zajmie si\u0119 projektem obliga.<\/p>\n\n

      Trzeba rozdzieli\u0107 dwie rzeczy, kt\u00f3re w prezentacjach handlowych zlewaj\u0105 si\u0119 w jedno has\u0142o o integracji system\u00f3w. CSIRE karmi si\u0119 danymi pomiarowymi przekazywanymi przez operator\u00f3w i obs\u0142uguje procesy rynku detalicznego. Twoja telemechanika rozmawia z dyspozycj\u0105 OSD i OSP na zasadach z IRiESD oraz IRiESP. Inne systemy, inni kontrahenci, osobne bud\u017cety i osobne terminy. Traktowanie tego jako jednego projektu integracyjnego to najcz\u0119stsza przyczyna po\u015blizgu harmonogramu.<\/p>\n\n

      Redysponowanie w tej samej ustawie<\/h2>\n\n

      Projekt o obligu zmienia te\u017c spos\u00f3b rozliczania redysponowania nierynkowego, i dla w\u0142a\u015bciciela farmy mo\u017ce to okaza\u0107 si\u0119 pozycj\u0105 wa\u017cniejsz\u0105 finansowo ni\u017c sam obowi\u0105zek gie\u0142dowy. Rozliczeniu ma podlega\u0107 energia faktycznie zmierzona oraz energia, kt\u00f3ra powsta\u0142aby, gdyby operator nie wyda\u0142 polecenia ograniczenia. Koszt ma ponie\u015b\u0107 operator, kt\u00f3ry je wyda\u0142.<\/p>\n\n

      Spos\u00f3b wyznaczania energii niewyprodukowanej trafi do IRiESP oraz IRiESD. Bran\u017ca postuluje oparcie go na urz\u0105dzeniach parametryzuj\u0105cych produkcj\u0119, czyli estymatorach, wzorem ustawy offshore. Praktyczny wniosek jest bezpo\u015bredni: kompletno\u015b\u0107 i obrona Twojego zapisu z systemu SCADA staje si\u0119 materia\u0142em dowodowym w rozliczeniu z operatorem, wycenianym przy ka\u017cdym poleceniu ograniczenia.<\/p>\n\n

      Farmy, kt\u00f3re nie rejestruj\u0105 w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y mocy dost\u0119pnej, danych o zasobie i sygna\u0142\u00f3w ograniczenia, wejd\u0105 w ten mechanizm bez mo\u017cliwo\u015bci wykazania w\u0142asnej pozycji. To jedyna cz\u0119\u015b\u0107 pakietu, kt\u00f3ra mo\u017ce przynie\u015b\u0107 Ci pieni\u0105dze zamiast ich kosztowa\u0107, i domyka si\u0119 prac\u0105 in\u017cyniersk\u0105 na obiekcie.<\/p>\n\n

      Swojego POB mo\u017cesz sprawdzi\u0107 w danych operatora<\/h2>\n\n

      Operator monitoruje jako\u015b\u0107 bilansowania wszystkich podmiot\u00f3w odpowiedzialnych za bilansowanie i cyklicznie publikuje wyniki. W raporcie za marzec 2026 r. operator napisa\u0142, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 POB systematycznie utrzymuje du\u017ce niezbilansowanie portfela i nie podejmuje nawet podstawowych dzia\u0142a\u0144 handlowych, takich jak aktywacja kontrakt\u00f3w 15-minutowych czy handel na Rynku Dnia Bie\u017c\u0105cego. Operator dodaje, \u017ce po 15 miesi\u0105cach od reformy rynku bilansuj\u0105cego lista podmiot\u00f3w o najwi\u0119kszym niezbilansowaniu pozostaje niezmieniona.<\/p>\n\n

      Te raporty s\u0105 publiczne. Zanim oddasz komu\u015b ryzyko profilu, mo\u017cesz sprawdzi\u0107, jak ten kto\u015b radzi sobie z bilansowaniem w danych operatora. To najta\u0144sza analiza due diligence dost\u0119pna w ca\u0142ym tym uk\u0142adzie i prawie nikt jej nie robi.<\/p>\n\n

      Sze\u015b\u0107 decyzji do rozstrzygni\u0119cia przed wrze\u015bniem<\/h2>\n\n

      Ka\u017cd\u0105 trzeba potem wdro\u017cy\u0107 i przetestowa\u0107, a testy z operatorem maj\u0105 w\u0142asne kolejki.<\/p>\n\n

      \n